4news-front

  • Έρευνα του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνιας δείχνει ότι τα παιδιά εύπορων και μορφωμένων γονέων έχουν μεγαλύτερο εγκέφαλο και καλύτερες επιδόσεις στα τεστ νοημοσύνης από
  • Μετά από πολλές διαβουλεύσεις η Κομισιόν ενέκρινε το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον δραστικό περιορισμό της πλαστικής σακούλας, η οποία θεωρείται ιδιαίτερα επιβλαβής για το
  • Η Σιγκαπούρη είναι η πιο ακριβή πόλη του κόσμου. Οφείλει τον τίτλο, κυρίως, στο κόστος κατοικίας, αφού το ενοίκιο μίας γκαρσονιέρας στο κέντρο ξεπερνά τα €2.500 ($ 3.027),
  • Πόσο εύκολα μπορούμε να αντισταθούμε σε ντόνατς, τούρτες, πάστες και γενικά στα γλυκίσματα;Όσοι μπορούν είναι τυχεροί.   Οι υπόλοιποι πρέπει να το ξανασκεφτούν, όταν θα

Ο αγώνας της Καταλoνίας

Ο αγώνας της Καταλoνίας
Για την κεντρική κυβέρνηση στην Μαδρίτη, η αντιπαράθεση με την Καταλονία, η οποία αντιπροσωπεύει το 20% της οικονομικής δραστηριότητας της Ισπανίας και περίπου το ίδιο ποσοστό του ισπανικού πληθυσμού, είναι πλέον ένα μείζον πρόβλημα.Ίσως μόνο η Χώρα των Βάσκων, όπου οι αποσχιστικές πολιτικές διαπλέκονται με την βία, την τρομοκρατία και ακόμη και τον ρατσισμό (ο βασκικός εθνικισμός έχει τις ρίζες του στην ιδέα ότι οι Βάσκοι είναι μια ξεχωριστή φυλή), ταιριάζει στην επιθυμία της Καταλονίας για κρατική υπόσταση μεταξύ των περιφερειών της Ισπανίας, και ίσως σε όλη την Ευρώπη . Κατά ειρωνικό τρόπο, αν και ο βασκικός αγώνας για ανεξαρτησία είναι αυτός που καταλαμβάνει συνήθως τα διεθνή πρωτοσέλιδα, οι Καταλανοί έχουν το ιστορικά ισχυρότερο αίτημα για κρατική υπόσταση. Ο καταλανικός εθνικισμό καταγράφεται ήδη από τον Μεσαίωνα, όταν η περιοχή υπήρχε ως Πριγκιπάτο της Καταλονίας, πριν ενσωματωθεί στο Βασίλειο της Αραγονίας και αργότερα στο Βασίλειο της Ισπανίας, όταν τα στέμματα της Αραγονίας και της Καστίλλης ενώθηκαν κατά τον 15ο αιώνα. Ο βασκικός σεπαρατισμός [η αποσχιστική τάση], αντίθετα, χρονολογείται μόλις στα τέλη του 19ου αιώνα, όταν ιδρύθηκε το βασκικό εθνικιστικό κίνημα, αν και οι Βάσκοι εθνικιστές τείνουν να αμφισβητούν αυτή την άποψη, προσδένοντας το σύγχρονο βασκικό εθνικιστικό κίνημα με τα fueros, τα δικαιώματα και τα προνόμια που χορηγήθηκαν από τον Ισπανό μονάρχη στον βασκικό λαό ήδη από την φεουδαρχική εποχή.
Πριν δύο χρόνια,το ανώτατο δικαστήριο της Ισπανίας, έκρινε ότι οποιαδήποτε μονομερής κίνηση προς την ανεξαρτησία της Καταλονίας θα ήταν αντισυνταγματική. Για να κάνει την επιλογή αυτή, το δικαστήριο στηρίχθηκε στο δεύτερο τμήμα του συντάγματος, το οποίο υποστηρίζει ότι η ισπανική εθνική επικράτεια είναι «αδιαίρετη», ενώ αναγνωρίζει το δικαίωμα στην περιφερειακή αυτοδιοίκηση. Από την μετάβαση στην δημοκρατία, η παραχώρηση αυτή έχει ανοίξει το δρόμο για την ανάπτυξη της περιφερειακής διακυβέρνησης, ειδικά στις λεγόμενες ιστορικές περιοχές -την Καταλωνία, την Χώρα των Βάσκων και την Γαλικία- οι οποίες είχαν εξασφαλίσει μια διευθέτηση αυτονομίας (ή ήταν στην διαδικασία της εξασφάλισης μιας τέτοιας, όπως στην περίπτωση της Γαλικίας) από την κεντρική κυβέρνηση στην Μαδρίτη κατά την διάρκεια της δεύτερης Δημοκρατίας. Ο Franco ακύρωσε αυτές τις συμφωνίες στο τέλος του Εμφυλίου Πολέμου το 1939.
 
Αν μη τι άλλο, το συνεχές κίνητρο για αυτονομία τροφοδοτείται από τις ατέλειες και τις αδυναμίες του υφιστάμενου συστήματος των αυτόνομων κυβερνήσεων της Ισπανίας. Όταν δημιουργήθηκε το σύστημα, μετά τον θάνατο του Φράνκο, η χώρα θέσπισε έναν εξαιρετικά αμφιλεγόμενο συνταγματικό συμβιβασμό μεταξύ των περιφερειών που απαιτούν αυτονομία, με επικεφαλής την Χώρα των Βάσκων και την Καταλονία, και μιας κεντρικής διοίκησης που, ακόμα διαποτισμένη με τα οράματα του Φράνκο για μια πολιτισμικά ομοιογενή Ισπανία, αντιτάχθηκε εντονότατα στον φεντεραλισμό. Στο επίκεντρο του συμβιβασμού ήταν ότι η Ισπανία θα διατηρήσει την παραδοσιακή δομή του ενιαίου κράτους (στο σύνταγμα του 1978 αποφεύγεται επιμελώς ο όρος «φεντεραλισμός»), αλλά οι περιφέρειες θα πρέπει να δικαιούνται να υποβάλλουν χωριστή αυτονομία από την κεντρική κυβέρνηση, μια διαδικασία που κατέληξε το 1981 με την δημιουργία ενός συστήματος 17 αυτόνομων περιοχών. Τον συμβιβασμό στέριωνε μια μακρά ιστορία αποτυχημένων προσπαθειών για την αποκέντρωση της Ισπανίας. Στον 19ο αιώνα και κατά την διάρκεια της Δεύτερης Δημοκρατίας, η προσπάθεια αυτή οδήγησε σε εμφύλιους πολέμους. Μετά τον Φράνκο, ένα παρόμοιο αποτέλεσμα φαινόταν πιθανό. Η χορήγηση αυτονομίας στους Καταλανούς και τους Βάσκους πυροδότησε ένα αποτυχημένο στρατιωτικό πραξικόπημα τον Φεβρουάριο του 1981, την πιο σοβαρή απειλή για την δημοκρατία στην Ισπανία μετά την εκδημία του Φράνκο.
 
Η αποσπασματική αποκέντρωση της Ισπανίας οδήγησε σε μια διαδικασία που υπαγορεύεται περισσότερο από την πολιτική παρά από την λογική, με την κάθε περιοχή να έχει την δική της χάρτα αυτονομίας με την κεντρική κυβέρνηση και το δικό της εύρος περιφερειακών δυνάμεων. Έτσι, ορισμένες περιοχές, ιδίως η Χώρα των Βάσκων, απολαμβάνει ένα εξαιρετικό επίπεδο αυτονομίας, το οποίο έχουν εξασφαλίσει όλα αυτά τα χρόνια εξαναγκάζοντας, ακόμη και δωροδοκώντας την κεντρική κυβέρνηση. Για παράδειγμα, μόνοι μεταξύ των περιφερειών, οι Βάσκοι επιτρέπεται να συλλέγουν και να διαχειρίζονται τους δικούς τους φόρους. Η πλειοψηφία [των περιφερειών], συμπεριλαμβανομένης της Ανδαλουσίας, της πιο πυκνοκατοικημένης περιοχής της Ισπανίας, έχουν περιορισμένη αυτονομία και επιχορηγούνται από την Μαδρίτη, ως σαν να είναι αποικιακές κτήσεις. Αυτή η ασυμμετρία στην αυτονομία μεταξύ των διαφόρων περιφερειών ενθαρρύνει σταθερές διαπραγματεύσεις με το κράτος για μεγαλύτερη αυτονομία, καθώς και συγκρουσιακές θέσεις μεταξύ των περιφερειακών ηγετών και της Μαδρίτης, με τους περιφερειακούς ηγέτες συχνά να ενεργούν ως θύματα μιας καταπιεστικής κεντρικής κυβέρνησης. Από αυτή την άποψη, η πρόσφατη έκρηξη των αυτονομιστικών απαιτήσεων στην Καταλονία δεν είναι καθόλου απροσδόκητη. Στην πραγματικότητα, είναι αυτό που οι Ισπανοί έχουν μάθει να περιμένουν.