4news-front

  • Έρευνα του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνιας δείχνει ότι τα παιδιά εύπορων και μορφωμένων γονέων έχουν μεγαλύτερο εγκέφαλο και καλύτερες επιδόσεις στα τεστ νοημοσύνης από
  • Μετά από πολλές διαβουλεύσεις η Κομισιόν ενέκρινε το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον δραστικό περιορισμό της πλαστικής σακούλας, η οποία θεωρείται ιδιαίτερα επιβλαβής για το
  • Η Σιγκαπούρη είναι η πιο ακριβή πόλη του κόσμου. Οφείλει τον τίτλο, κυρίως, στο κόστος κατοικίας, αφού το ενοίκιο μίας γκαρσονιέρας στο κέντρο ξεπερνά τα €2.500 ($ 3.027),
  • Πόσο εύκολα μπορούμε να αντισταθούμε σε ντόνατς, τούρτες, πάστες και γενικά στα γλυκίσματα;Όσοι μπορούν είναι τυχεροί.   Οι υπόλοιποι πρέπει να το ξανασκεφτούν, όταν θα

Η ιστορία της τοκογλυφίας

Η ιστορία της τοκογλυφίας

Οι ρίζες της τοκογλυφίας χάνονται στην αρχαιότητα καθώς, οι πρώτοι βλαστοί της ξεπρόβαλαν λίγο μετά την εμφάνιση του χρήματος. Τον 7ο π.Χ. αιώνα, στην Αθήνα, η νομοθέτηση της σεισάχθειας από τον Σόλωνα είχε στόχο την απαλλαγή των υπερχρεωμένων νοικοκυριών από τα τοκογλυφικά χρέη. Κάτι ανάλογο έκανε και ο Ιούλιος Καίσαρ στη Ρώμη τον 1ο π.Χ. αιώνα. Παρά τους απαγορευτικούς κανόνες, η τοκογλυφία γιγαντώθηκε στα χρόνια της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Ακόμα και μετά την επικράτηση του Χριστιανισμού, χιλιάδες δανειολήπτες, κυρίως αγρότες, σύρονταν στη δουλοπαροικία, επειδή αδυνατούσαν να εξοφλήσουν τα χρέη τους. Χρειάστηκε να παρέμβει η Α' Οικουμενική Σύνοδος, που πραγματοποιήθηκε στη Νίκαια της Βιθυνίας το 325, για να διακόψει την πρακτική της χορήγησης δανείων με δυσβάστακτα επιτόκια. Ο τόκος κατά τον Μεσαίωνα θεωρούνταν από τη Χριστιανική Εκκλησία ως κάτι γενικά ανήθικο, ανεπίτρεπτο, αμαρτωλό. Ο εβραϊκός νόμος επίσης απαγόρευε τη χορήγηση δανείων με τόκο. Ομως με την πάροδο του χρόνου η απαγόρευση αυτή θεωρήθηκε ότι αφορούσε τους ομοεθνείς και ότι δεν απέκλειε τα δάνεια με τόκο προς χριστιανούς. Με το πέρασμα του χρόνου οι πεποιθήσεις αυτές ατόνησαν. Σήμερα ο έντοκος δανεισμός, ακόμα και η τοκογλυφία, αποτελούν πρακτικές περισσότερο ή λιγότερο συνήθεις στον χριστιανικό και τον ιουδαϊκό κόσμο. Αντίθετα, στα ισλαμικά κράτη η τοκοφορία αντίκειται στους νόμους και στη θρησκεία. Οι τράπεζες λειτουργούν με ειδικό καθεστώς. Από αυτόν τον κανόνα τείνει να ξεφύγει σήμερα η Τουρκία λόγω του πληθωρισμού. Τα επιτόκια των εμπορικών τραπεζών εκτινάσσονται στο 12%. Το λήμμα τοκογλύφος προέρχεται από τις λέξεις τόκος και γλύφος (=χαράσσω, σκαλίζω). Αναφέρεται περιγραφικά στη συνήθεια των τοκογλύφων να χαράσσουν με τη γλυφίδα πάνω στο ξύλινο τραπέζι τους τόκους με τους οποίους επιβάρυναν τους πελάτες τους.

Α' ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΣΥΝΟΔΟΣ

Η πρώτη απαγόρευση, αλλά μόνο για κληρικούς.  Η απαγόρευση της τοκογλυφίας από την Οικουμενική Σύνοδο της Νίκαιας αφορούσε μόνο τους κληρικούς. Τους επέτρεψε να δανείζουν με επιτόκιο όχι μεγαλύτερο του 1%. Επόμενες Οικουμενικές Σύνοδοι επέκτειναν την απαγόρευση και στους λαϊκούς. Η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία με την 3η Σύνοδο του Λατερανού, όρισε ότι οι μετερχόμενοι τοκογλυφικές πρακτικές δεν μπορούν να μετέχουν στα Μυστήρια, ούτε να έχουν χριστιανική ταφή. Το 1311 ο Πάπας Κλήμης Ε' ανήγαγε την τοκογλυφία σε αίρεση. Ο Πάπας Σίξτος Ε' καταδίκασε την πρακτική της χρέωσης τόκου ως «απεχθή για τον Θεό και τον άνθρωπο, καταδικασμένη από τους ιερούς κανόνες και αντίθετη προς τη χριστιανική φιλανθρωπία». Ο Θωμάς ο Ακινάτης θεωρούσε ότι οι τόκοι, πέραν του κεφαλαίου, παραβιάζουν την ισορροπία της ανταλλαγής και συνεπώς είναι άδικοι.

ΤΑ ΧΡΟΝΙΑ ΤΟΥ ΜΕΣΑΙΩΝΑ: Η διαπλοκή

Στη Μεσαιωνική Ευρώπη οι χρηματοπιστωτικές συναλλαγές ήταν, ως επί το πλείστον, έργο των Εβραίων. Οι τοπικοί άρχοντες, η Εκκλησία και οι συντεχνίες εξοστράκισαν τους Ισραηλίτες από τα περισσότερα επαγγέλματα. Τους έσπρωξαν σε ασχολίες που θεωρούνταν κοινωνικά κατώτερες. Η πιο συνηθισμένη ήταν του σαράφη, που δεν είναι άλλος από τον αργυραμοιβό, τον ενεχυροδανειστή, τον δανειοδότη. Το 1168 ο Φρειδερίκος Μπαρμαρόσα και ο Ερρίκος Β' συνήψαν συμμαχία για να διοργανώσουν Σταυροφορία εναντίον του Σαλαντίν, που είχε κυριεύσει τα Ιεροσόλυμα. Απαίτησαν από τους Εβραίους της Αγγλίας να χρηματοδοτήσουν την εκστρατεία με ποσό, που ισοδυναμούσε με το 1/4 της αγγλικής οικονομίας. Τέτοιο πλούτο είχαν συσσωρεύσει. Πιστεύεται ότι ο Ααρών του Λίνκολν ήταν ο πλουσιότερος άνθρωπος στη Βρετανία του 12ου αιώνα. Ο πλούτος του ενδεχομένως να ξεπερνούσε εκείνον του βασιλιά. Στη διάρκεια των Σταυροφοριών ξέσπασαν αντισημιτικά πογκρόμ. Το 1290 διώχτηκαν όλοι οι Εβραίοι από τη χώρα. Στους περισσότερους επιτράπηκε να πάρουν μαζί τους μόνον όσα πράγματα μπορούσαν να μεταφέρουν. Από τότε και μέχρι το 1655 δεν υπάρχει καταγραφή Ισραηλιτών στην Αγγλία. Το 1650 ένας ραβίνος, ηγέτης της ολλανδικής εβραϊκής κοινότητας, προσέγγισε τον Ολιβερ Κρόμγουελ με σκοπό την επανεγκατάσταση των ομοεθνών του στην Αγγλία. Η ηγεσία των Πουριτανών διχάστηκε. Τελικά μέχρι το 1690 περίπου 3.000 Εβραίοι κατοικούσαν πάλι στην Αγγλία.

ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ 1821

Θύματα τοκογλυφικών δανείων έχουν πέσει κράτη ολόκληρα, επαναστατημένοι λαοί και κυβερνήσεις. Στην Ελλάδα χαρακτηριστικές περιπτώσεις είναι τα δύο Δάνεια της Ανεξαρτησίας, που η σύναψή τους έγινε στη διάρκεια της Επανάστασης του 1821. Στις 7 Φεβρουαρίου 1825, εποχή που η Επανάσταση βρισκόταν σε κρίσιμη καμπή, συνομολογήθηκε στο Λονδίνο εθνικό δάνειο ύψους 2.000.000 χρυσών λιρών για τη χρηματοδότηση του Αγώνα. Ομως: Το δάνειο συμφωνείται στο 55% της ονομαστικής αξίας του για να καλυφθούν οι επισφάλειες των Αγγλων πιστωτών. Αυτομάτως τα 2.000.000 γίνονται 1.100.000 λίρες. Ωστόσο η Ελλάδα πλήρωνε τόκους για 2.000.000. Από το 1.100.000 χρυσές λίρες κρατούνται προκαταβολικά: Τόκοι δύο χρόνων 200.000 λίρες. Μεσιτικά 68.000 λίρες. Εξαγορά ομολογιών δανείου 212.000 λίρες. Συμβολαιογραφικά 13.700 λίρες. Εξοδα Ελλήνων μεσαζόντων 15.487 λίρες. «Χάθηκαν» Από τα εναπομείναντα χρήματα στέλνονται στις ΗΠΑ 156.000 λίρες για την κατασκευή δύο φρεγατών. Επίσης, 123.000 λίρες έμειναν στην Αγγλία για την αγορά έξι πολεμικών πλοίων, από τα οποία παρελήφθη το ένα. Για τη μισθοδοσία του φιλέλληνα Κόχραν καταβλήθηκαν 37.000 λίρες. Για την αποπληρωμή πολεμοφοδίων πληρώθηκαν 77.200 λίρες και για την εξόφληση άλλων λογαριασμών 47.000 λίρες. Ετσι από τα 2.000.000 έφτασαν τελικά στην Ελλάδα μόλις 190.000 λίρες.