4news-front

  • Έρευνα του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνιας δείχνει ότι τα παιδιά εύπορων και μορφωμένων γονέων έχουν μεγαλύτερο εγκέφαλο και καλύτερες επιδόσεις στα τεστ νοημοσύνης από
  • Μετά από πολλές διαβουλεύσεις η Κομισιόν ενέκρινε το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον δραστικό περιορισμό της πλαστικής σακούλας, η οποία θεωρείται ιδιαίτερα επιβλαβής για το
  • Η Σιγκαπούρη είναι η πιο ακριβή πόλη του κόσμου. Οφείλει τον τίτλο, κυρίως, στο κόστος κατοικίας, αφού το ενοίκιο μίας γκαρσονιέρας στο κέντρο ξεπερνά τα €2.500 ($ 3.027),
  • Πόσο εύκολα μπορούμε να αντισταθούμε σε ντόνατς, τούρτες, πάστες και γενικά στα γλυκίσματα;Όσοι μπορούν είναι τυχεροί.   Οι υπόλοιποι πρέπει να το ξανασκεφτούν, όταν θα

Μία συμφωνία κατα παραγγελία των ...πολυεθνικών

Μία συμφωνία κατα παραγγελία των ...πολυεθνικών

Του Κώστα Βλαχόπουλου*. Η πολυδιαφημισμένη Διατλαντική Συνεργασία Εμπορίου και Επενδύσεων μεταξύ Η.Π.Α και Ευρωπαϊκής Ένωσης (Transatlantic Trade and Investment Partnership) είναι ήδη στον 3ο γύρο των διαπραγματεύσεων και στόχος είναι να έχει ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του 2014. Οι δύο μεγαλύτερες οικονομίες του κόσμου και στρατηγικοί σύμμαχοι σε πολλά επιμέρους ζητήματα, επεδίωκαν αρκετά χρόνια την επίτευξη μιας εμπορικής ‘υπερατλαντικής γέφυρας’, η οποία θα ικανοποιούσε και τα δύο συμβαλλόμενα μέρη και  θα έδινε ώθηση στον τομέα της εμπορικής συνεργασίας τους. Τα πρώτα σπέρματα της ιδέας μπήκαν μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου, στις αρχές της δεκαετίας του ’90. Από τότε, αν και υπήρξαν κάποια πισωγυρίσματα, εντούτοις σημειώθηκε πρόοδος στις συνομιλίες και τέθηκε το πλαίσιο της Συμφωνίας.

Cui bono; Ποιος ωφελείται από αυτή την συνεργασία ; Σίγουρα το περιτύλιγμα της Συμφωνίας για την εξάλειψη των περιορισμών και των δασμών μεταξύ των δύο οικονομιών, δεν αποκαλύπτει την πλήρη αλήθεια. Βασικό στοιχείο του κειμένου που έχουν επεξεργαστεί μέχρι τώρα οι δύο πλευρές, είναι το δικαίωμα που δίνεται σε εταιρείες να μηνύουν είτε Πολιτείες των ΗΠΑ είτε κράτη – μέλη της ΕΕ, αν κατά την κρίση τους παραβιάζουν τους διεθνείς κανόνες του ανταγωνισμού ή προωθούν τον προστατευτισμό. Δηλαδή, πυρήνας της φιλοσοφίας της νέας Συμφωνίας είναι η ενδυνάμωση τoυ ρόλου των εταιρειών και η ανάδειξη του παράγοντα ‘κέρδος’ ως  την πρωταρχική αξία που διέπει τις σχέσεις των δύο συμμάχων. Είναι η πρώτη φορά στην ιστορία των εθνών-κρατών, που –θεσμοθετημένα πια- πολυεθνικές και τραπεζικοί όμιλοι ανάγονται σε ισχυρότερους παίκτες από τις κρατικές οντότητες στο Παγκόσμιο σύστημα.

Η πρόβλεψη αυτή είναι δώρο προς τον χρηματοπιστωτικό τομέα, ο οποίος – παραδοσιακά - αγωνίζεται κατά των προσπαθειών ΕΕ και ΗΠΑ για την ρύθμιση και τον καλύτερο έλεγχο των δραστηριοτήτων του, από το ξέσπασμα της οικονομικής κρίσης και μετά. Αποτελεί, με άλλα λόγια, τη σημαντικότερη ευκαιρία για τις τράπεζες να επιβάλλουν την ατζέντα της απορρύθμισης και του ακραίου φιλελευθερισμού.

Η Συνεργασία ΕΕ και ΗΠΑ θα βασίζεται επίσης και στην αντίληψη ότι πρέπει να αρθούν οι περιορισμοί που επιβάλλονται στον όγκο των επενδύσεων. Η πρόταση αυτή μπορεί να φαίνεται ειδυλλιακή, στο πλαίσιο της γενικής φιλοσοφίας του σύγχρονου καπιταλιστικού συστήματος που βλεπει την αρχή του Ανταγωνισμού ως ‘ιερή αγελάδα’. Εντούτοις, είναι βέβαιο ότι θα έχει συνέπειες για τους λαούς. Πιο συγκεκριμένα, έχει ενδιαφέρον να παρατηρήσουμε τη συγκεκριμένη εξέλιξη στον τομέα των τροφίμων. Η διαπραγμάτευση που διεξάγεται αυτή τη στιγμή στις μεγάλες χρηματιστηριακές αγορές, η οποία καθορίζει και τα επίπεδα τιμών των βασικών τροφών όπως το καλαμπόκι, η σόγια και το σιτάρι, διέπεται από κάποιους κανόνες που ρυθμίζουν τα όρια των συναλλαγών. Εάν αυτοί οι περιορισμοί αποδυναμωθούν, θα υπάρξει ακόμα μεγαλύτερη ανασφάλεια στις αναπτυσσόμενες χώρες, που δεν θα αντέξουν πιθανές ανατιμήσεις. (World Development Movement)

Είναι κρίσιμη επίσης η αποδοχή της επικείμενης συμφωνίας από τους χρηματοπιστωτικούς κύκλους, η οποία δεν αφήνει περιθώρια αμφισβήτησης για την αιμομεικτική σχέση μεταξύ τραπεζών και Κομισιόν. Το Βρετανικό τραπεζικό λόμπι του City του Λονδίνου, αφού έχει επικροτήσει τις μέχρι τώρα προσπάθειες, εξέφρασε μέσω των εκπροσώπων του τον ενθουσιασμό του για το γεγονός, ότι η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που αφορά τις χρηματοπιστωτικές συναλλαγές ‘αντανακλά τόσο πολύ τις θέσεις του City, που αν την διαβάσει κάποιος θα νομίζει ότι προήλθε από δικό μας nonpaper.’

Εν κατακλείδι, απ’ τη μια γινεται κατανοητό ότι η σχεδιαζόμενη συμφωνία είναι σημαντική για τις εμπορικές σχέσεις των δύο οικονομιών, και θα υποβοηθήσει την περαιτέρω διεύρυνσή τους. Όμως, είναι τέτοιο το πλήγμα που επιφέρει στη δημοκρατία και την πρόσβαση σε βασικά αγαθά, που  οι όποιες ευεργετικές ρυθμίσεις αυτοαπαξιώνονται.

*MSc International Relations, Πανεπιστήμιο Εδιμβούργου